
Giới thiệu
Tóm tắt dành cho người tham quan
Bảo tàng nơi lưu giữ và kể câu chuyện hình thành, phát triển của Sài Gòn – Gia Định – TP. Hồ Chí Minh hơn 300 năm, đặt trong toà nhà cổ 1885–1890 của kiến trúc sư Alfred Foulhoux — Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia (2012).
Toà nhà tọa lạc tại số 65 Lý Tự Trọng, trên khu đất gần 2 ha giới hạn bởi bốn đường Lý Tự Trọng, Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Lê Thánh Tôn và Pasteur, được xây dựng năm 1885–1890 theo thiết kế của kiến trúc sư người Pháp Alfred Foulhoux với phong cách tân cổ điển, mặt tiền mang phù điêu thần thoại Hy Lạp và mái theo dáng dấp Á Đông. Cùng chuỗi chức năng qua các thời kỳ: Nhà trưng bày sản phẩm Nam Kỳ, Dinh Thống đốc Nam Kỳ, Dinh khâm sai Nam Kỳ, trụ sở Chính phủ Nam Kỳ tự trị, Dinh Thủ hiến Nam phần, Dinh Quốc khách, Dinh Tổng thống, trụ sở Tối cao Pháp viện; trước năm 1975 được gọi là Dinh Gia Long. Ngày 9/1/1950, hàng nghìn học sinh – sinh viên tập hợp trước dinh biểu tình đòi trả tự do cho học sinh yêu nước; học sinh Trần Văn Ơn hy sinh trong phong trào bị đàn áp, trở thành nguồn gốc Ngày học sinh – sinh viên toàn quốc. Sau Cách mạng Tháng Tám, toà nhà là trụ sở Ủy ban Hành chính lâm thời Nam Bộ; sau 30/4/1975 được Ủy ban Quân quản Sài Gòn – Gia Định dùng làm nơi sinh hoạt văn hoá và triển lãm. Ngày 12/8/1978, UBND TP. Hồ Chí Minh quyết định thành lập Bảo tàng Cách mạng; năm 1999 trùng tu, nâng cấp thành Bảo tàng Thành phố Hồ Chí Minh; năm 2012 toà nhà được công nhận Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia; năm 2015 được bình chọn điểm tham quan hàng đầu Việt Nam. Nội dung trưng bày theo các chuyên đề cố định tái hiện tiến trình phát triển của thành phố: phòng Địa lý – Hành chính về quá trình chuyển hoá từ vùng đất hoang sơ tới đô thị hiện đại; phòng Thiên nhiên – Khảo cổ với di vật cổ như trang sức, rìu đá, cuốc đá và các bản đồ cổ hơn 300 năm; không gian Văn hoá Sài Gòn – TP. Hồ Chí Minh về nét văn hoá tiêu biểu của các dân tộc Việt, Hoa, Chăm, Khmer trên mảnh đất phương Nam.