Chùa Khánh Long (Chùa Phương Xá)

Chùa Khánh Long (Chùa Phương Xá)

Di tích

Chùa Khánh Long (Chùa Phương Xá)

Ngôi chùa làng Phương Xá bên sông Thao, còn giữ 38 pho tượng cổ và quả chuông "Khánh Long tự chung" đúc năm Bảo Thái thứ 8 (1727); di tích cấp quốc gia năm 2001.

Di tíchDi tích quốc giaPhú Thọ

Giới thiệu

Tóm tắt dành cho người tham quan

Chùa Khánh Long, dân gian quen gọi là chùa Phương Xá, nằm ở làng cổ Phương Xá, nay thuộc xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ. Chùa dựng trên khu đất bằng phẳng, nhìn về hướng đông bắc, trông ra dòng sông Thao, xung quanh là làng quê trù phú. Theo lời các cụ cao niên, trước kia chùa ở phía ngoài đê, sát bờ sông Thao. Đầu thế kỷ XX, bãi sông bị lở nên dân làng chuyển chùa vào vị trí hiện nay. Kiến trúc hiện còn mang dấu ấn thời Nguyễn muộn (cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX). Chùa có quy mô nhỏ gọn, gồm tòa Tam Bảo, tam quan, nhà sinh hoạt của người trông coi, nơi sắp lễ và giảng đường cho các khóa tu. Chùa chính hình chữ Đinh, tường hồi bít đốc; hai cổng phụ làm kiểu hai tầng tám mái, lợp ngói ống, trên nóc đắp mặt trời và hai rồng chầu. Điểm đặc biệt của chùa là hệ thống 38 pho tượng cổ, gồm 17 tượng gỗ và 21 tượng đất, bài trí theo lối Phật giáo Đại thừa ở Bắc Bộ. Hai bên tòa bái đường là bộ tượng Thập điện Diêm vương ngồi, đội mũ quan văn, mặc vương phục nhiều lớp, mỗi pho một dáng tay, nét mặt khác nhau. Tòa chính điện có 22 pho tượng xếp thành 6 lớp trên bệ giật cấp. Chùa còn giữ quả chuông đồng "Khánh Long tự chung" cao 1,40 m, đường kính 70 cm, đúc năm Bảo Thái thứ 8 (1727) đời vua Lê Dụ Tông. Thân chuông khắc chữ Hán ghi địa danh làng xã, phong cảnh, địa thế và tên những người công đức xây dựng chùa – bằng chứng cho thấy chùa đã có từ trước khi dời vào vị trí hiện nay. Trong kháng chiến chống Mỹ, chùa từng là kho tập kết lương thực, thực phẩm chi viện cho chiến trường, có thời kỳ được dùng làm lớp học cho con em trong vùng. Năm 2001, chùa Khánh Long được xếp hạng di tích cấp quốc gia.

Ngôi chùa làng Phương Xá bên sông Thao, còn giữ 38 pho tượng cổ và quả chuông "Khánh Long tự chung" đúc năm Bảo Thái thứ 8 (1727); di tích cấp quốc gia năm 2001.

📍 21.4706, 105.0838
Chỉ đường

Chùa Khánh Long, dân gian quen gọi là chùa Phương Xá, nằm ở làng cổ Phương Xá, nay thuộc xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ. Chùa dựng trên khu đất bằng phẳng, nhìn về hướng đông bắc, trông ra dòng sông Thao, xung quanh là làng quê trù phú. Theo lời các cụ cao niên, trước kia chùa ở phía ngoài đê, sát bờ sông Thao. Đầu thế kỷ XX, bãi sông bị lở nên dân làng chuyển chùa vào vị trí hiện nay. Kiến trúc hiện còn mang dấu ấn thời Nguyễn muộn (cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX). Chùa có quy mô nhỏ gọn, gồm tòa Tam Bảo, tam quan, nhà sinh hoạt của người trông coi, nơi sắp lễ và giảng đường cho các khóa tu. Chùa chính hình chữ Đinh, tường hồi bít đốc; hai cổng phụ làm kiểu hai tầng tám mái, lợp ngói ống, trên nóc đắp mặt trời và hai rồng chầu. Điểm đặc biệt của chùa là hệ thống 38 pho tượng cổ, gồm 17 tượng gỗ và 21 tượng đất, bài trí theo lối Phật giáo Đại thừa ở Bắc Bộ. Hai bên tòa bái đường là bộ tượng Thập điện Diêm vương ngồi, đội mũ quan văn, mặc vương phục nhiều lớp, mỗi pho một dáng tay, nét mặt khác nhau. Tòa chính điện có 22 pho tượng xếp thành 6 lớp trên bệ giật cấp. Chùa còn giữ quả chuông đồng "Khánh Long tự chung" cao 1,40 m, đường kính 70 cm, đúc năm Bảo Thái thứ 8 (1727) đời vua Lê Dụ Tông. Thân chuông khắc chữ Hán ghi địa danh làng xã, phong cảnh, địa thế và tên những người công đức xây dựng chùa – bằng chứng cho thấy chùa đã có từ trước khi dời vào vị trí hiện nay. Trong kháng chiến chống Mỹ, chùa từng là kho tập kết lương thực, thực phẩm chi viện cho chiến trường, có thời kỳ được dùng làm lớp học cho con em trong vùng. Năm 2001, chùa Khánh Long được xếp hạng di tích cấp quốc gia.