Cuối thế kỷ XIX, thực dân Pháp xây dựng Nhà tù Hỏa Lò (năm 1896) trên đất làng Phụ Khánh - tổng Vĩnh Xương - huyện Thọ Xương, với tên gọi chính thức "Maison Centrale" (Nhà tù Trung ương). Đây là một trong những nhà tù lớn và kiên cố bậc nhất của thực dân Pháp ở Đông Dương, tổng diện tích 12.908 m2, bao quanh bởi tường đá cao 4 m, dày 0,5 m, trên cắm mảnh chai và chăng dây điện cao thế. Nhà tù chia thành bốn khu xà lim A, B, C, D; khu D giam người bị kết án tử hình. Hàng ngàn chiến sỹ yêu nước, cách mạng Việt Nam đã bị giam cầm tại đây, tiêu biểu như Phan Bội Châu, Lương Văn Can, Nguyễn Quyền, Hồ Tùng Mậu, Nguyễn Lương Bằng và năm đồng chí Tổng Bí thư của Đảng: Nguyễn Văn Cừ, Trường Chinh, Lê Duẩn, Nguyễn Văn Linh, Đỗ Mười. Trong ngục tù, các chiến sỹ vẫn giữ vững khí tiết, biến nhà tù thành trường học cách mạng và tổ chức nhiều cuộc vượt ngục. Từ ngày 05/8/1964 đến 31/3/1973, một phần Nhà tù Hỏa Lò được dùng để giam giữ phi công Mỹ bị bắn rơi ở miền Bắc — nơi họ gọi bằng tên hài hước "Hanoi Hilton". Năm 1993, phần lớn khu nhà tù được giải phóng mặt bằng; khoảng gần 2.500 m2 được giữ lại, bảo tồn và trở thành Di tích lịch sử Nhà tù Hỏa Lò với hệ thống trưng bày thường xuyên về hai giai đoạn 1896-1954 và 1964-1973, đài tưởng niệm cùng nhiều di vật gốc. Ngày nay, di tích là điểm đến hấp dẫn với các trưng bày chuyên đề và tour đêm "Đêm thiêng liêng".